NATO ülkeleri 2035 yılına kadar gayri safi yurtiçi hasılalarının yüzde 5’ini savunmaya harcamayı kabul ederken Trump da zaferini ilan etti. ABD Başkanı Amerika’nın NATO’ya bağlılığını yineleyince diğer müttefikler de, en azından şimdilik, rahat bir nefes aldı. Ancak tüm bunlar bir yana, ittifakın içine sinmiş gerçek endişe ve korkuları görmezden gelmek mümkün değil.
Türkiye, küresel güçlerin egemenlik mücadelesinin devam ettiği bütün çatışma alanlarına coğrafi yakınlığı, bölgesel politikalara ilgisi ve gelişen ekonomisinin gerektirdiği çok taraflı ilişkileri yönetmedeki baskın tarihsel ve kültürel birikimi ile kaçınılmaz şekilde bütün çatışan tarafların temas noktası olma özelliğini taşımaktadır. Bu özel durum, ulusal çıkarların gerektirdiği tedbirleri alma konusunda partiler üstü dış politik uygulamaları kısa sürede yürürlüğe sokarak krizlerden sıyrılmayı gerekli kılmaktadır.
Macron’un Avrupa liderliği heves ve arzusu Avrupa’nın hatta NATO’nun bir savaşa sürüklenmesi ile sonuçlanabilir mi, bunu zaman içinde önce Fransız kamuoyunun tepkisi sonra AB ve NATO ittifak ortaklarının Macron’a vereceği cevap gösterecektir. Bilinmesi gereken tek gerçek, düşmanın kararlı olduğudur.
Finlandiya’nın ardından İsveç’in de NATO’ya katılması, ittifakın yeteneklerinde önemli bir artış sağlayacaktır. Ancak NATO için bunlardan daha önemlisi, bu devletlerin jeopolitik konumlarıdır.
Türkiye’de politikacılar tarafından anlamsız bir şekilde hızla iç politika meselesi haline getirilen İsveç’in NATO üyeliği “büyük aktörlerin” devreye girmesiyle gerçekleşti, zira Rusya’ya karşı Avrupa’da oluşturulan jeopolitik güvenlik kuşağı bu üyeliği zaruri kılmaktaydı.
Oynadığı kumarın bedeli giderek daha da ağırlaşırken, Putin savaş hedeflerinden hiçbirine ulaşmaya yakın değil. Elbette başlangıçtaki hedeflerinden bazılarına ulaşmanın hâlâ mümkün olduğuna inanabilir ya da Ukrayna’nın bu savaştan umabileceği en iyi şeyin askeri bir açmaz olduğuna ikna olan Batı’daki analistlerden biraz teselli bulabilir. Ancak Rus lider hiçbir zaman bir açmazla tatmin olacak gibi görünmedi. Kendisini […]
Ukraynalı liderler NATO’nun kendilerine üyeliğe giden bir yol sunma konusundaki gönülsüzlüğüne öfkelense de Batılı liderlerin temkinli yaklaşımı sıradan Rusları, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in düşüşünün kendi düşüşleri anlamına gelmeyeceği konusunda rahatlatabilir. Nükleer bir çatışma riskine girmeden Ukrayna’yı özgürleştirmenin tek yolu da budur. NATO’nun Litvanya’nın Vilnius kentinde düzenlenen yıllık zirvesinde Ukrayna’ya katılım davetinde bulunmaması, Ukrayna Devlet […]
Finlandiya ve İsveç’in NATO üyeliğinin NATO’nun imkân ve kabiliyetlerini artıracağını ve bunun NATO üyesi Türkiye için başlı başına bir kazanım olduğunu düşünüyorum. Ama Türkiye’nin başka kazanımları da oldu. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın pek beklenmeyen bir zamanlama ile Vilnius Zirvesi öncesinde NATO Genel Sekreteri Stoltenberg ve İsveç Başbakanı Kristersson ile yaptığı toplantının ardından İsveç’in NATO üyeliğine yeşil ışık […]
Uluslararası ittifaklar, ortak çıkarlar ve ideal durumda aynı zamanda ortak değerler üzerine kurulurlar. Ancak ittifakları etkin kılan karşılıklı güven ilişkisidir. Transatlantik Eğilimler 2022 araştırması ise Türkiye ve müttefikleri arasındaki “güven bunalımını” ortaya koyuyor. Tam olarak ne zaman başlamıştı bilmiyorum ancak Batı’da 20 yılı aşkın süredir Türkiye’nin Batı ittifakının tam olarak neresinde olduğuna dair […]
Erdoğan, İsveç ve Finlandiya’nın NATO’ya üye olmalarının Türkiye’nin uzun vadeli çıkarları açısından ne anlama geldiğine değil, Türkiye’nin bu iki ülkenin üyeliğine yeşil ışık yakması karşılığından kısa vadede ne elde edeceğine odaklandı. Krizi, istediğini büyük ölçüde elde edene kadar sürekli tırmandırdı ve geri adım atana kadar hiçbir yumuşama emaresi göstermedi. Ve oynadığı iki aşamalı oyunu hem […]
